Buty średniowieczne skórzane, które wytrzymają sezon imprez i walk
Dobre buty średniowieczne to skóra licowa, podeszwa szyta metodą turn i cholewka sięgająca kostki albo łydki. Kosztują zwykle od kilkuset złotych, a źle dobrane są najczęstszą przyczyną porzucenia imprezy po pierwszym dniu. Poniżej znajdziesz modele, rozmiary i zestawienie z epokami.
Rodzaje butów średniowiecznych w sklepie
Trzewiki sznurowane do kostki
Uniwersalny model na XII i XIII wiek. Wiązane rzemieniem, dobrze trzymają stopę podczas marszu i walk pokazowych.
Buty wysokie do łydki
Cholewka wysoka, wiązana lub zapinana na sprzączki. Wybór dla jazdy konnej i do ubioru rycerskiego z XIV wieku.
Półbuty wywijane
Niskie, wygodne, szyte metodą turn. Dobre na jarmarki, do ubioru mieszczańskiego i jako druga para na obóz.
Skóra, podeszwa i szycie, na co zwrócić uwagę
Dobre buty są zrobione ze skóry licowej o grubości około 2 milimetrów. Skóra zdzierana i sklejana pęka po sezonie, szczególnie na zgięciu palców. Podeszwa w modelach historycznych jest cienka, szyta do cholewki metodą turn, czyli na lewej stronie i potem odwracana. Daje to pełne czucie terenu, ale nie chroni od wilgoci tak jak guma.
Jeśli planujesz walki lub długi marsz po betonie i asfalcie, zapytaj o podeszwę z dodatkową warstwą skóry albo o wkładkę ze skóry dwuwarstwowej. Różnica w komforcie po ośmiu godzinach jest zauważalna, a koszt wzrasta niewiele.
Jaki but pasuje do epoki
- XII i XIII wiek, czas templariuszy: trzewiki do kostki, wiązane rzemieniem, w kolorze brązu lub czerni.
- XIV wiek: buty z ostrzejszym noskiem i wyższą cholewką, często zapinane na guziki lub sprzączki.
- Ubiór mieszczański i obozowy: półbuty wywijane, dopasowane do tuniki i spodni z wełny.
- LARP i fantasy: liczy się wygodna podeszwa i wygląd, więc dobrze sprawdzają się trzewiki z miękkiej skóry.
Buty zestawiasz z tuniką i płaszczem opisanymi w dziale strój templariusza. Cały ubiór warstwami wyjaśniamy na stronie stroje średniowieczne.
Jak dobrać rozmiar butów średniowiecznych
Buty szyte ręcznie nie mają rozmiarówki sklepowej. Stań na kartce papieru w skarpetach, które założysz na imprezę, i obrysuj stopę. Zmierz długość od pięty do najdłuższego palca oraz szerokość w najszerszym miejscu. Dodaj 5 do 8 milimetrów zapasu na długość. W butach wysokich zmierz też obwód łydki w najszerszym miejscu i obwód kostki. W doborze zestawu podajesz wzrost i wymiary, a sklep zestawia je z modelem.
Skąd bierze się ból stóp na imprezie
Większość problemów zaczyna się od złego rozmiaru lub od butów nieobrobionych przed imprezą. Skóra licowa wymaga rozchodzenia, a pierwszy dzień w nowych butach bywa bolesny. Załóż nową parę w domu na dwa lub trzy wieczory, w tych samych skarpetach, które założysz na imprezę, i dopiero potem jedź na obóz. Jeśli buty uciskają w jednym miejscu, można je rozciągnąć na prawidle, ale tylko jeśli skóra jest gruba i miękka.
Osobną sprawą jest mokra trawa. Cienka podeszwa szyta metodą turn nasiąka wodą w kilka minut, a stopy marzną. Zabierz na każdą imprezę zapasową parę skarpet z wełny i, jeśli prognoza jest deszczowa, wosk do impregnacji nałóż na cholewkę dzień wcześniej.
Buty dla dzieci i młodzieży
Dla młodzieży sprawdzają się trzewiki z miękkiej skóry w mniejszych rozmiarach. Ponieważ stopa rośnie szybko, wybieraj model sznurowany, który można regulować, oraz zostaw zapas na grubszą skarpetę. Podeszwa dla młodszych uczestników powinna mieć dodatkową warstwę, bo asfalt na jarmarkach potrafi zmęczyć stopę szybciej, niż się wydaje.
Zamówienia dla grup
Jeśli ubierasz całą drużynę, ujednolicenie butów robi na zdjęciach i w szyku wyraźną różnicę. Ten sam model, kolor i długość cholewki wyglądają spójnie. Przy zamówieniu zbiorczym podaj listę rozmiarów i epokę, a pozostałe elementy dopasujemy, zgodnie z opisem w ofercie dla grup i instytucji.
Pielęgnacja skórzanych butów
Po imprezie wytrzyj błoto wilgotną szmatką i wysusz buty w temperaturze pokojowej, bez grzejnika, który wysusza skórę. Raz na kilka imprez natrzyj je woskiem pszczelim lub tłuszczem do skóry. Wkładaj do środka papier lub prawidła, żeby buty nie traciły formy. Tak traktowana para przetrwa kilka sezonów.
Co kupić razem z butami
- Skarpety z wełny i owijki na łydki, które trzymają ciepło i nie powodują otarć.
- Pas rycerski, który zamyka całość stroju.
- Tunika i spodnie z lnu lub wełny, patrz strój rycerza dla dorosłych.
- Kolczuga i hełm, jeśli budujesz komplet, patrz zbroje rycerskie.